Het probleem van de literatuur

Het gaat niet zo goed met de literatuur. Wereldwijd wordt er geklaagd door de schrijvers die niet meer genoeg kunnen verdienen om ook daadwerkelijk te leven van de schone kunsten. In België is het helemaal bizar gesteld. Van alle mensen die zich schrijver mogen noemen, kan 1 op de 5 mensen ook daadwerkelijk leven van de werken die gepubliceerd worden. Ligt dit aan de frequentie waarmee er nieuwe boeken geschreven worden en wordt er gewoon niet genoeg gewerkt? Welnee, de oorzaak ligt bij de consument, maar de literatuur heeft zelf ook schuld!

De kant van de consument

We lezen tegenwoordig een stuk minder dan tien jaar geleden. We nemen er de tijd niet meer voor en zijn getraind geraakt in het lezen zoals we op het internet doen. Zouden we een boek voor ons krijgen, dan moeten we eerst de tijd nemen om weer opnieuw echt te leren lezen, in plaats van het scannen. De mensen die wel met regelmaat lezen, zijn de mensen die de boeken digitaal lezen. Op een E-reader bijvoorbeeld. En die boeken zijn in 99% van de gevallen niet netjes afgerekend. De boeken kosten nagenoeg niets wanneer je ze digitaal aanschaft, maar binnen de digitale bronnen zijn er genoeg manieren om gratis aan de boeken te komen. Het gevolg is dat er geen geld in het laatje komt van de schrijvers, die dan net zo goed kunnen stoppen met het schrijven.

De klacht aan de literatuur

Maar het is niet alleen de consument die hier schuld aan heeft. De literatuur is niet in staat geweest om zich aan te passen aan de nieuwe eisen, de nieuwe manieren en de nieuwe klanten. Schrijvers als Margriet de Moor hadden we meer moeten hebben, dan was het lezen ons een stuk makkelijker vergaan. Maar we kregen mensen in de stijl van Mulisch, die zich duidelijk willen distantiëren van het publiek en dit ook letterlijk aangaven tijdens de interviews. Het was nog net niet de letterlijke bewering dat de lezers te dom waren voor de boeken.

Er zijn genoeg mensen geweest die wel de eisen aangepast hebben, maar wie een gemiddelde Zwagerman pakt, kan al niet meer om de orgies heen en de drugs. Is literatuur nog wel iets van deze tijd?

Dat is het wel, maar dat we minder zijn gaan lezen, is een trend die niet te stoppen is. We zijn digitaal en altijd online, of we zitten achter de televisie. Echte lezers van literatuur zijn met uitsterven bedreigd. Wellicht dat daar eens een roman over geschreven zou moeten worden.